Menig gamer hart gaat eind september sneller kloppen! Rond deze periode komt ieder jaar namelijk het spel FIFA uit. Dit is ook de tijd waar vriendschappen op het spel worden gezet tijdens onderlinge potjes en de controllers door de huiskamer vliegen tijdens een reuze kans die gemist wordt in de laatste minuten.

Het spel blijft zich ontwikkelen: spelers lijken bijna levensecht , de stadions worden steeds realistischer en in 2020 komt het commentaar niet meer van Evert ten Napel en Youri Mulder, maar van Koekkoek Sierd de Vos. Zelf speel ik het spel al sinds de allereerste versie in 1994 en hoe tof is het om eens terug te kijken naar de ontwikkeling door de jaren heen.

FIFA 1994: wegrennen voor de scheidsrechter

Ik kan het me nog goed herinneren dat ik samen met een maatje urenlang achter de computer zat om FIFA te spelen. Hier is het gamevirus bij mij begonnen. Op het pleintje voetballen was wel het allerleukste maar een potje FIFA kwam wel op een goede tweede plaats.

FIFA 94, de eerste versie van het spel, heet eigenlijk FIFA international soccer. Game producent Electronic Arts maakte al een paar jaar sport games maar deze sloegen totaal niet aan in Europa. Daarom bracht EA naast basketbal, American Football en IJshockey games nu ook een voetbalspel uit.

De makers hadden in deze versie nog geen licentie om de namen van clubs en spelers te gebruiken. Daarom gebruikte het spel namen als Havesmijter, de spits van het Nederlands elftal. Grappig detail is dat het vaak namen waren van de mensen die dit spel ontwikkelden. De gameplay was natuurlijk niet te vergelijken moet de hedendaagse gameplay. De leukste herinnering aan het spel voor mij was het wegrennen van de scheidsrechter als je een kaart ging krijgen.

FIFA 1995 – 1997: lekker zaalvoetballen

Vanaf 1995 kreeg het spel het jaartal mee in de titel en als grootste ontwikkeling werd er een licentie aangeschaft. Dit betekende dat er een aantal echte clubteams in het spel te vinden waren. Onder andere de Italiaanse serie A, Engelse premier league, Braziliaanse competitie en ook de Nederlandse PTT-telecompetitie, nu bekend als de Eredivisie.

In 1996 ging het stadion op de schop. Er werd gebruikgemaakt van een speciale techniek waardoor het stadion 3-dimensionaal leek. Een jaar later, in 1997, werd een zaalvoetbaloptie geïntroduceerd in het spel. Hierdoor was het mogelijk indoor te spelen en de bal kon niet uit gaan omdat de bal door muren altijd in het spel bleef. Daarnaast was het in deze editie voor het eerst mogelijk om via een LAN-verbinding met maximaal 20 personen tegelijkertijd te spelen. Een mega stap richting de FIFA zoals we die op dit moment kennen.

FIFA 1998: meer landen en in 3D

In 1998 kreeg FIFA de naam ‘FIFA road to the world cup 1998’. Het spel stond onder andere in het teken van het Wereld Kampioenschap voetbal in Frankrijk. Ja, dat eindtoernooi waar het zaadje voor het penaltytrauma geplant werd. Deze editie kon voor het eerst ook geheel in 3D gespeeld worden.

Verder was in deze versie de AI een stuk beter dan ooit te voren, ofwel de kunstmatige intelligentie van de tegenstander was een stuk realistischer. Alle 172 landen geregistreerd bij de FIFA zaten in het spel wat tot de versie van 2010 niet werd geëvenaard.

Wellicht een van de meest memorabele elementen van FIFA 98 was de titel song, Song 2 van blur. Het bereikte in het Verenigd Koninkrijk de 2e plek in de muzieklijsten. Hiermee was een trend gezet: muziek werd een belangrijk onderdeel van FIFA en videogames in het algemeen.

FIFA 2002: zelf de snelheid van de bal bepalen

We maken een sprongetje in de tijd en komen in het jaar 2002. Het jaar van Guus Hiddink en Zuid Korea maar ook het jaar van natuurlijk weer een nieuwe FIFA game. Revolutionair in deze versie zijn de power bars om te passen en te schieten. Je bepaalt als gamer zelf hoe hard je de bal rondspeelt of op doel schiet.

Ook nieuw in deze versie is een beloningssysteem in de vorm van kaartjes die je kunt winnen. Dit systeem wordt samen gedaan met Panini, erg bekend van de plakboeken en voetbalplaatjes. Door bepaalde wedstrijden te winnen, werd je beloond met bepaalde spelerkaartjes welke je kunt gebruiken in de game. Je zou kunnen zeggen dat dit de eerste stap is richting de Ultimate team spelvorm welke op dit moment het meest populaire onderdeel is van FIFA.

FIFA 2005: de concurrentie met PES

In 2005 barstte de concurrentie met Pro Evolution soccer los. FIFA werd normaal gelanceerd rond oktober maar in 2005 werd dit naar voren getrokken en lag FIFA in september al in de schappen. Deze timing werd van 2005 de standaard. FIFA 2005 kwam uit op een waslijst aan verschillende apparaten: Playstation 1, Playstation 2, Windows PC, Xbox, PlayStation portable, Game Cube, mobiele telefoon, N-gage en de Game Boy Advance. FIFA 2005 werd de laatste FIFA game die werd gemaakt voor de eerste Playstation.

FIFA 2008: speel als een prof

Weer een nieuwe feature in de editie van 2008. Het speltype ‘speel als een prof’ werd in dit jaar geïntroduceerd. De speler stuurde hiermee niet meer het hele team aan maar slechts 1 speler. Verder werden er grote stappen gemaakt op het realistisch maken van de animaties van de voetballers. Ook werden de stadions verder op de schop genomen en werd de sfeer ook realistischer. In 2008 werden er 3 nieuwe competities toegevoegd: de Ierse, Australische en Tsjechische competities. Het spel kende hiermee een toename van 20% meer spelers ten opzichte van FIFA 2007.

FIFA 2011: Ultimate Team wordt groot

In de 2011 wordt na een paar maanden het speltype ‘Ultimate team’ gelanceerd. Dit speltype werkt ongeveer zoals de oude voetbalplaatjes. Je koopt of wint pakketjes met kaartjes en de kaartjes kun je inzetten als speler in jouw team. De truc is een goed elftal vormen met een perfecte Chemistry. Een team met bijvoorbeeld allemaal Nederlanders of een team dat bestaat uit alleen maar Premier League-spelers. Het speltype wordt dit jaar populair en de cash cow voor EA Sport is geboren.

FIFA 2015: realisme tijdens de wedstrijd

In dit jaar wordt er een nieuwe stap gezet op het gebied van realisme. Van meer dan 200 spelers wordt een 3D-scan gemaakt om de spelers er zo realistisch mogelijk uit te laten zien. Ook worden er stappen gezet om het stadion er nog beter uit te laten zien. Zodra er een tackle wordt gemaakt is dat zichtbaar op het veld. Ook de tenues worden gedurende een wedstrijd vies en ook de reclameborden langs het veld worden realistischer gemaakt en cornervlaggen wapperen in de wind.

Verder worden er nieuwe skillmoves toegepast. Je kunt bijvoorbeeld een rondje draaien met de bal of de bal onder je voet halen en daarna een truc uitvoeren.

FIFA 2016: lancering E-sport Eredivisie

Ook in de versie een jaar later zitten weer een aantal vernieuwingen. Voor de eerste keer is het mogelijk om met dames een vrouwenvoetbal variant te spelen. Een stap die EA neemt door de stijgende populariteit van damesvoetbal wereldwijd. Verder gebruikt de scheidsrechter ook in het spel een spray om bij vrijetrappen de muur op afstand te zetten.

In 2016 wordt er in Nederland en stap gezet om het gamen te professionaliseren. De e-sport divisie wordt gelanceerd. Iedere profclub in de Eredivisie kiest een gamer die parallel aan de echte voetbalcompetitie zijn wedstrijden afwerkt. De eerste landskampioen is Dani Hagebeuk die Ajax vertegenwoordigd.

FIFA 2017: spelen als Alex Hunter

Dit jaar wordt de verhaalspelvorm gelanceerd. In ‘The Journey’ kruip je in de huid van Alex Hunter; een voetballer van 17 jaar die het wil maken in de Premier League. Niet alleen de resultaten in de wedstijden bepalen de carrièreontwikkeling, maar ook bepaalde antwoorden in interviews.

Overigens ontbreekt dit jaar Camp Nou. EA Sports kreeg het niet voor elkaar een licentie te kopen voor het stadion van FC Barcelona. De Catalaanse club sloot een exclusieve deal met de grote concurrent Pro evolution soccer van gamemaker Konami uit Japan.

FIFA 2019: De Champions League hymne

De grootste verandering in de editie van vorig jaar is het toevoegen van de Champions League. Onder andere het speltype ‘Ultimate team’ kent speciale Champions League-kaartjes. Ook de rechten van de Serie-A zijn na 2 jaar weer terug in het spel. 2019 is ook het laatste jaar dat Evert ten Napel en Youri Mulder het commentaar leveren. Na jarenlang kritiek op de genoemde personen wordt geluisterd na de FIFA-achterban en zullen Sierd de Vos en Jeroen Grueter het commentaar leveren.

FIFA 2020: waardering Cruijff?

Op 27-9-2019 wordt FIFA 2020 gelanceerd. Dit jaar zal met name het schietmechanisme op de schop gaan en zoals eerder genoemd het commentaar veranderen. Overigens is het spel voor de lancering al in opspraak gekomen. Veel personen vonden de rating van 94 voor de Nederlandse legende te laag. Dit omdat Maradona (rating 97) en Pele (rating 98) een stuk hoger worden beoordeeld. Nederlands bekendste E-sporter Koen Weijland startte daarom een petitie met als doel minimaal 98.000 digital handtekeningen om de rating naar 98 aan te passen. Wordt vervolgd…